„Jej celem jest zapewnienie instytucjonalnego wsparcia dla finansowania analiz oraz badań naukowych w ochronie zdrowia. Powstanie ABM ma zapewnić rozwój nauk medycznych i nauk o zdrowiu, a także ma przyczynić się do wzrostu innowacyjności polskiej medycyny” – czytamy w uzasadnieniu.
Ustawa tworzy nowy podmiot Agencję Badań Medycznych, będący państwową osobą prawną, o której mowa w art. 9 pkt 14 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Jako cel działalności Agencji ustawa wskazuje wspieranie działalności innowacyjnej w ochronie zdrowia, ze szczególnym uwzględnieniem rozwoju niekomercyjnych badań klinicznych.
Zgodnie z ustawą działalność Agencji będzie polegała na:
1) dofinansowaniu badań naukowych i prac rozwojowych w dziedzinie nauk medycznych i nauk o zdrowiu oraz projektów interdyscyplinarnych wyłonionych w drodze konkursu, ze szczególnym uwzględnieniem badań klinicznych, obserwacyjnych i epidemiologicznych;
2) wydawaniu opinii i ekspertyz w dziedzinie nauk medycznych i nauk o zdrowiu na rzecz organów administracji publicznej lub innych podmiotów w wyniku realizacji zawartych umów;
3) inicjowaniu i rozwijaniu współpracy międzynarodowej w dziedzinie nauk medycznych i nauk o zdrowiu na podstawie programów;
4) inicjowaniu i realizacji własnych badań naukowych i prac rozwojowych.
Ustawa stanowi, że wybór projektów na dofinasowanie badań następuje w drodze konkursu ogłaszanego przez Prezesa. Ustawa reguluje sposób przeprowadzania konkursu, wyboru projektów mających otrzymać dofinasowanie oraz nadzór Agencji nad realizacją projektu, który otrzymała dofinansowanie z Agencji.
Organami Agencji będą Prezes Agencji oraz Rada Agencji. Zgodnie z ustawą, Prezes kieruje działalnością Agencji oraz podejmuje rozstrzygnięcia w sprawach związanych z realizacją i podziałem środków finansowych na realizację programów oraz realizacją innych zadań Agencji. Prezes jest odpowiedzialny za gospodarkę finansową Agencji oraz za zarządzanie i gospodarowanie majątkiem Agencji.
Prezes Agencji Badań Medycznych jest powoływany przez ministra właściwego do spraw zdrowia w drodze konkursu na okres 6 lat, przy czym ta sama osoba może pełnić funkcję Prezesa nie dłużej niż przez dwie następujące po sobie kadencje. Zastępców Prezesa Agencji, których nie może być więcej niż trzech powołuje Prezes w drodze konkursu. Ustawa określa wymagania jakie musi spełniać osoba powołana na Prezesa i zastępców Prezesa Agencji.
W skład Rady Agencji powoływanej na 6 – letnią kadencję wchodzi od 15 do 20 członków powoływanych i odwoływanych przez ministra właściwego do spraw zdrowia.
Zgodnie z ustawą, nadzór nad działalnością Agencji będzie sprawował minister właściwy do spraw zdrowia w zakresie legalności, gospodarności, celowości i rzetelności.
W zakresie gospodarki finansowej Agencji ustawa przewiduje, że będzie ona prowadzona na podstawie rocznego planu finansowego, o którym mowa w ustawie z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Podstawą finansowania Agencji będzie dotacja celowa, dotacja podmiotowa z budżetu państwa oraz odpis w kwocie stanowiącej 0,3% przychodów Narodowego Funduszu Zdrowia. Agencja będzie również mogła pozyskiwać środki z innych źródeł.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.